Gan Cory Jackson Myfyriwr Parafeddyg

Cyflwyniad

Mae arweinyddiaeth yn aml yn gysylltiedig ag awdurdod, uwch-radd, neu rolau ffurfiol. Cyn ymuno ag Academi Arweinyddiaeth Myfyriwr (SLA), roeddwn i’n rhannu llawer o’r rhagdybiaethau hyn. Fodd bynnag, mae fy mhrofiad fel Myfyriwr Parafeddyg ym Mhrifysgol Abertawe wedi herio ac ail-lunio fy nealltwriaeth o’r hyn y mae arweinyddiaeth yn golygu. Mae’r blog adlewyrchu hwn yn archwilio fy nhaith arweinyddiaeth trwy’r SLA, gan ddefnyddio model adlewyrchu Borton (1970) o ‘Beth? Felly beth? Beth nawr?’. Mae’n adlewyrchu ar yr hyn a ddysgais o’r rhaglen, sut mae’r dysgu hwn wedi dylanwadu ar fy nealltwriaeth o arweinyddiaeth, a sut bydd hyn yn llunio fy ymarfer proffesiynol yn y dyfodol.

Beth? – Fy Mhrofiad o’r Academi Arweinyddiaeth Myfyriwr

Mae’r Academi Arweinyddiaeth Myfyriwr (SLA) yn rhaglen arweinyddiaeth ryngbroffesiynol a gynlluniwyd i annog myfyriwr o ddisgyblaethau iechyd a gofal cymdeithasol i ddatblygu rhinweddau arweinyddiaeth sy’n berthnasol i’w cyd-destunau personol, proffesiynol a sefydliadol. Fel myfyriwr blwyddyn gyntaf, roedd cael fy newis ar gyfer y rhaglen yn gyffrous ac yn heriol. Yn wahanol i fentrau arweinyddiaeth traddodiadol, nid yw’r SLA yn canolbwyntio ar deitlau na swyddi arweinyddiaeth. Yn lle hynny, mae’n annog myfyrwyr i archwilio eu dulliau arweinyddiaeth eu hunain a datblygu hyder mewn arwain trwy ysbrydoliaeth, dylanwad a chefnogaeth.

Dechreuodd y rhaglen gyda digwyddiad croeso a gweithdy dros ddau ddiwrnod, a oedd yn cynnwys byrstiau o theori, gweithgareddau rhyngweithiol, a thrafodaethau gan arweinwyr ysbrydoledig o fewn iechyd a gofal cymdeithasol. Roedd y straeon arweinyddiaeth hyn yn arbennig o effeithiol, gan eu bod yn dangos bod arweinyddiaeth yn aml yn cael ei llunio trwy brofiad byw yn hytrach nag awdurdod ffurfiol. Fe wnaeth clywed arweinwyr yn adlewyrchu’n onest ar eu teithiau fy helpu i wneud arweinyddiaeth teimlo’n fwy hygyrch a cyraeddadwy.

Elfen allweddol o’r SLA oedd creu cymuned ymarfer ryngbroffesiynol. Drwy weithio ochr yn ochr â myfyriwr o wahanol gefndiroedd iechyd a gofal cymdeithasol, llwyddais i rwydweithio, meithrin perthnasoedd, a chael cipolwg ar sut mae arweinyddiaeth yn gweithredu ar draws disgyblaethau gwahanol. Gwnaeth y gefnogaeth gan gyfoedion gwella fy mhrofiad dysgu ac atgyfnerthodd y gwerth o gydweithio mewn lleoliadau gofal iechyd.

​​Elfen ganolog arall o’r rhaglen oedd cymryd rhan mewn tair sesiwn hyfforddi. Drwy hyfforddi, cefais fy annog i nodi fy nodau arweinyddiaeth fy hun, yn enwedig o ran hunanhyder, gwaith tîm, a chyfathrebu rhyngbersonol mewn amgylcheddau proffesiynol a chlinigol. Gan dynnu ar fy mhrofiad blaenorol fel Prif Achubwr Bywyd ac Athro Nofio, sylweddolais fod gen i brofiad arweinyddiaeth eisoes, hyd yn oed os nad oeddwn wedi’i labelu’r rhain o’r blaen. Helpodd y broses hyfforddi fi i gysylltu’r profiadau blaenorol hyn â’m rôl yn y dyfodol fel parafeddyg.

Felly Beth? – Gwneud Synnwyr o’r Dysgu

I mi, agwedd fwyaf ystyrlon o’r SLA oedd y newid yn y ffordd rwy’n deall arweinyddiaeth. Yn flaenorol, roeddwn i’n cysylltu arweinyddiaeth â rolau uwch ac awdurdod. Drwy’r rhaglen, des i i ddeall arweinyddiaeth fel proses sydd wedi’i gwreiddio mewn hunanymwybyddiaeth, perthnasoedd a dylanwad. Roedd y dysgu hwn yn arwyddocaol oherwydd ei fod wedi ail-lunio fy hunaniaeth fy hun fel arweinydd.

Deilliodd y newid persbectif hwn o bwyslais y rhaglen ar adlewyrchu, adrodd straeon a hyfforddiant. Fe wnaeth gwrando ar deithiau arweinyddiaeth gan weithwyr proffesiynol ar draws iechyd a gofal cymdeithasol fy helpu i sylweddoli nad yw arweinyddiaeth yn dilyn un llwybr. Mae’n debyg bod y ddealltwriaeth hon oherwydd y profiadau amrywiol ges i o siaradwyr, a amlygodd y gall arweinyddiaeth ddod i’r amlwg ar unrhyw gam o yrfa.

Drwy ddefnyddio fframwaith adlewyrchu Borton (1970) roeddwn i’n gallu archwilio’n feirniadol sut oedd y profiadau hyn wedi effeithio ar fy meddwl. Dechreuais gydnabod bod fy awydd i ddatblygu hunanhyder a sgiliau cyfathrebu yn uniongyrchol gysylltiedig â’m hymarfer clinigol yn y dyfodol. Mae arweinyddiaeth effeithiol mewn gofal iechyd yn dibynnu nid yn unig ar gymhwysedd clinigol ond hefyd ar y gallu i weithio o fewn timau, cyfathrebu’n glir, a chefnogi eraill dan bwysau.

Gwnaeth y sesiynau hyfforddi dyfnhau’r ddealltwriaeth hon ymhellach. Fe wnaeth cael fy annog i fynegi fy nodau helpu i sylweddoli bod datblygu arweinyddiaeth yn fwriadol ac yn barhaus. Roedd hyn yn arbennig o berthnasol yn dilyn fy lleoliad gwaith EMS cyntaf gyda’r Gwasanaeth Ambiwlans Cymru, lle’r oedd tîm a chyfathrebu yn hanfodol. Deallais y dysgu yn y ffordd hon oherwydd ei fod yn cysylltu’n uniongyrchol ag ymarfer a chyflogadwyedd yn y byd go iawn, gan atgyfnerthu perthnasedd arweinyddiaeth y tu hwnt i leoliadau academaidd.

Beth Nawr? – Datblygu Fy Nhaith Arweinyddiaeth

Ar ôl adlewyrchu a dadansoddi fy mhrofiad o’r SLA, rwyf bellach yn sylweddoli bod datblygu arweinyddiaeth yn daith barhaus yn hytrach na chanlyniad sefydlog. Rwy’n teimlo’n fwy hyderus wrth gydnabod fy mhotensial arweinyddiaeth fy hun a deall sut mae fy mhrofiadau yn y gorffennol yn cyfrannu at fy ymarfer yn y dyfodol fel parafeddyg.

Wrth symud ymlaen, byddaf yn chwilio’n weithredol am gyfleoedd i gymhwyso’r hyn rydw i wedi’i ddysgu, yn enwedig mewn lleoliadau clinigol ac amgylcheddau tîm. Rwyf bellach yn deall pwysigrwydd hunanymwybyddiaeth ac adlewyrchu wrth ddatblygu ymddygiadau arweinyddiaeth effeithiol. Byddaf yn parhau i ddatblygu fy sgiliau cyfathrebu rhyngbersonol a’m hyder, gan gydnabod y rhain fel cymwyseddau arweinyddiaeth hanfodol o fewn gofal iechyd.

Rwyf bellach yn gallu ystyried arweinyddiaeth fel rhywbeth rwy’n ymarfer bob dydd, yn hytrach na rhywbeth rwy’n aros i’w gael. Bydd y newid meddylfryd hwn yn cefnogi fy natblygiad proffesiynol ac yn gwella fy nghyflogadwyedd. Mae ymgysylltu â’r SLA hefyd wedi atgyfnerthu pwysigrwydd cydweithio rhyngbroffesiynol, y byddaf yn ei barhau yn fy ngyrfa yn y dyfodol.

Yn y pen draw, gallaf nawr ddeall fy null arweinyddiaeth fy hun yn well a theimlo’n fwy parod i ysbrydoli, dylanwadu a chefnogi eraill o fewn lleoliadau iechyd a gofal cymdeithasol.

Casgliad

Mae’r Academi Arweinyddiaeth Myfyriwr wedi chwarae rhan allweddol wrth lunio fy nealltwriaeth o arweinyddiaeth. Drwy adlewyrchu, hyfforddi, a dysgu rhyngbroffesiynol, rwyf wedi symud o weld arweinyddiaeth fel teitl i’w chydnabod fel arfer personol a phroffesiynol. Mae’r profiad hwn wedi cefnogi fy nhaith arweinyddiaeth a bydd yn parhau i ddylanwadu ar sut rwy’n datblygu fel gweithiwr gofal iechyd proffesiynol yn y dyfodol.

 

Cyfeiriadau

Borton, T. (1970). Reach, touch, and teach : student concerns and process education. New York Mcgraw-Hill Paperbacks.